İstanbul’da 15 bin konut, ama herkese değil
İstanbul’da kira artık yalnızca ev meselesi değil; gelirin büyük kısmını yutan bir yaşam maliyeti. Bu tabloya karşı TOKİ’nin açıkladığı kiralık sosyal konut modeli, satılık kampanyalardan farklı bir iddia taşıyor: Ev vermek değil, üç yıl boyunca piyasadan ucuz barınma sunmak.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un duyurduğu çerçeveye göre hedef 15 bin konut. İlk kapı dar. Eylül’de yalnızca yapımı biten 1.071 daire için talep toplanacak. Başvurular 14–25 Eylül 2026 arasında e-Devlet’ten, ücretsiz. Kura noter önünde, teslim Ekim’de.
Kiralar sabit tarife gibi duruyor: 1+1 için 10 bin, 2+1 için 12 bin, 3+1 için 15 bin, 4+1 için 18 bin lira. Birçok ilçede benzer evlerin piyasası bunun katı. Fark, tam da projenin siyasi vaadi: rayicin altında kiralama.
Konutlar Anadolu ve Avrupa yakasına yayılıyor. Ataşehir, Ümraniye, Üsküdar, Sancaktepe; Kartal, Maltepe, Tuzla; Başakşehir, Gaziosmanpaşa, Beyoğlu, Güngören ve Arnavutköy. Tek bir “uydu kent” değil, dağınık stok.
Asıl eleği şartlar belirliyor. Evli olmak zorunlu; 65 yaş üstünde bu kural kalkıyor. Hane gelirinin son bir yıllık ortalaması 100 bin liranın altında kalacak. İstanbul’da en az bir yıldır kesintisiz ikamet istenecek. Başvuranın veya eşinin Türkiye’de tapulu bağımsız konutu olmayacak. Yani evini kiraya verip buradan ucuz ev arayanlar dışarıda.
Sözleşme üç yıl. Süre dolunca ev yeniden kuraya çıkacak. Bu, hem dönüşü sağlayan bir stok yönetimi hem de “bu ev artık senin” hissini bilinçli olarak kesen bir model. Kentsel dönüşüme girenler, emekli ve engelli grupları için kontenjan konuşuluyor; nicelik henüz resmi listede netleşmedi.
Modelin sınavı iki yerde. Birincisi ölçek: 15 bin konut, İstanbul’daki kiralık stokun küçük bir dilimi. İkincisi adalet algısı: Kura şeffaf olsa da talep patlarsa çoğu başvuru elenecek. Yine de fiyatı 10–18 bin bandına çeken kamusal kira, piyasayı dolaylı baskılama iddiası taşıyor.
Kim başvuracaksa takvim net. 14 Eylül’de e-Devlet’te TOKİ’nin “Konut / İşyeri Başvuru” hizmeti açılacak. Şartları taşımayanlar için süreç başlamadan kapanmış olacak.
Kaynak: BHA
